Cách diệt mối trong tường nhà hiệu quả

Trong hơn mười năm xử lý mối cho nhà ở, nhà hàng, kho xưởng tại TP.HCM, câu hỏi chúng tôi nghe nhiều nhất khi khảo sát là: “Mối ăn tường thì làm sao diệt?”. Câu trả lời đầu tiên luôn giống nhau: mối không ăn tường. Thứ bám trên tường là đường đi của chúng, còn tổ nằm ở nơi khác.

Loài gây hại phổ biến nhất ở miền Nam là mối đất, chủ yếu thuộc giống Coptotermes. Tổ của chúng nằm sâu dưới nền nhà, dưới móng, đôi khi ở vườn hoặc nhà bên cạnh, cách điểm phá hoại vài chục mét. Mối thợ đi theo khe nứt, đường ống kỹ thuật và kẽ gạch để lên tìm xenlulo trong khung cửa, tủ bếp, sàn gỗ, giấy dán tường. Những đoạn phải đi lộ thiên, chúng đắp đất thành ống kín gọi là đường mui, để tránh ánh sáng và giữ độ ẩm. Đó là đường đất mà quý khách nhìn thấy.

Nguyên tắc xử lý vì vậy là không đục tường để tìm tổ. Thuốc được đưa về tổ theo chính mối thợ. Dưới đây là cách chúng tôi nhận biết, cách xử lý, và những lỗi khiến nhiều gia đình tự làm nhưng mối vẫn quay lại.

Dấu hiệu mối đang hoạt động trong tường

Khi khảo sát, chúng tôi kiểm tra theo thứ tự sau:

• Đường đất trên tường. Màu nâu, đường kính cỡ cây bút chì, chạy dọc chân tường, góc tường, hộp kỹ thuật, mặt sau tủ, mép khung cửa. Đây là dấu hiệu chắc chắn nhất. Đường còn ẩm, bẻ ra có mối bên trong nghĩa là tổ đang hoạt động mạnh.
• Gỗ rỗng. Gõ vào khung cửa, chân tủ, ván sàn nghe tiếng rỗng; ấn mạnh thấy mềm hoặc lún. Mối ăn từ trong ra, giữ lại lớp sơn mỏng bên ngoài, nên nhìn bề mặt gần như còn nguyên.
• Sơn tường phồng rộp thành vệt dài theo chiều mối đi; cạy ra thấy đất ẩm.
• Mối cánh bay vào nhà vào chập tối đầu mùa mưa, sáng hôm sau cánh rụng dày trên sàn. Đây là mối sinh sản đi lập tổ mới; thấy nhiều mối cánh trong nhà nghĩa là tổ gốc ở rất gần.
• Mùn gỗ, phân mối dưới tủ, dưới giường gỗ.

Một cách kiểm tra đơn giản chúng tôi vẫn hướng dẫn khách: dán băng giấy kín một đoạn đường đất, kiểm tra lại sau 24 giờ. Nếu đoạn đất được đắp lại, mối vẫn đang đi qua đó. Vị trí này sẽ là nơi đặt hộp nhử.

Dấu hiệu nhận biết mối đang hoạt động trong tường

Ba phương pháp diệt mối trong tường và khi nào dùng

Phương pháp 1: Hộp nhử kết hợp thuốc lây nhiễm

Đây là phương pháp chúng tôi dùng nhiều nhất cho công trình đang sử dụng, vì không khoan đục và lượng hoá chất rất ít.

Hộp nhử là hộp gỗ mềm có tẩm chất dẫn dụ, đặt đè lên đường đất đang có mối đi. Mối thợ ưa gỗ mềm, ẩm hơn gỗ cứng trong nhà nên sẽ kéo sang hộp. Sau 10 đến 15 ngày, khi mối tập trung đủ đông, mở hộp và rắc thuốc lây nhiễm dạng bột, thường là PMC 90, lên đàn mối rồi đậy lại.

Điểm quan trọng nhất nằm ở cơ chế: thuốc không giết mối ngay. Mối nhiễm thuốc trở về tổ và truyền sang đồng loại khi chải chuốt, mớm thức ăn cho nhau. Thuốc lan dần tới mối chúa. Khoảng một đến hai tuần sau, tổ mất mối chúa và lực lượng mối thợ, không còn khả năng duy trì. Đường đất khô dần, không được đắp lại nữa.

Ưu điểm: xử lý được tổ nằm sâu dưới nền mà không cần biết tổ ở đâu. Hạn chế: mất khoảng một tháng cho cả đợt; công trình có nhiều đường mối ở nhiều phòng cần đặt nhiều hộp cùng lúc, nếu không mối sẽ tránh đi đường khác.

Phương pháp 2: Khoan tường, bơm thuốc

Áp dụng khi mối đã ăn sâu trong khung cửa gỗ, cầu thang gỗ, hoặc di chuyển bên trong tường gạch ống rỗng mà không có đường đất lộ ra để đặt hộp. Kỹ thuật viên khoan các lỗ nhỏ cách nhau 30 đến 40 cm theo đường mối đi, bơm thuốc dạng dung dịch bằng máy áp lực vào bên trong, sau đó trám lại. Thuốc dùng cho phương pháp này là loại không xua đuổi: mối không nhận ra thuốc, vẫn đi qua và mang về tổ.

Phương pháp này cần đọc đúng hướng di chuyển của mối. Khoan sai vị trí làm hỏng tường mà thuốc không vào được đường mối. Có trường hợp mối còn đổi hướng sang phòng khác. Việc này nên để kỹ thuật viên làm.

Phương pháp 3: Phun tồn lưu chân tường và nền

Phương pháp này không diệt tổ. Mục đích là tạo một lớp ngăn để mối từ dưới đất không lên được, nên thường thực hiện sau khi đã diệt tổ bằng phương pháp 1 hoặc 2, hoặc dùng để phòng ngừa cho nhà liền kề với nhà đang có mối. Thuốc được phun dọc chân tường trong và ngoài, quanh ống nước xuyên sàn, khe co giãn nền. Xem thêm về dịch vụ phun thuốc diệt mối.

Chúng tôi chọn phương pháp thế nào

• Thấy đường đất, mối đang đi: đặt hộp nhử (phương pháp 1).
• Khung cửa, cầu thang đã rỗng: khoan bơm cho phần gỗ (phương pháp 2), kết hợp hộp nhử để diệt tổ.
• Sau xử lý: phun tồn lưu (phương pháp 3) để phòng mối quay lại.

Một đợt xử lý thực tế thường dùng cả ba, chỉ khác tỉ trọng tuỳ hiện trạng. Không có phương pháp nào thay thế hoàn toàn được phương pháp khác.

Vì sao nhiều gia đình tự diệt mà mối vẫn quay lại

Hộp nhử và PMC 90 có bán sẵn, nên phương pháp 1 hoàn toàn có thể tự làm. Tuy nhiên, khi được gọi đến những nhà đã tự xử lý, chúng tôi thường gặp cùng một số lỗi:

• Đặt hộp sai vị trí. Hộp đặt ở chỗ không có mối đi, chờ cả tháng không có kết quả. Hộp phải đè đúng lên đường đất còn hoạt động.
• Mở hộp quá sớm. Mối chưa vào đủ đông đã rắc thuốc; lượng mối mang thuốc về quá ít, tổ không bị ảnh hưởng, và mối bỏ đường cũ.
• Giết mối trong hộp. Đây là lỗi nghiêm trọng nhất. Mối chết tại chỗ thì thuốc không về được tổ. Phương pháp này cần mối sống mang thuốc về.
• Chỉ xử lý một điểm. Tổ mối có nhiều nhánh đi lên. Diệt được một nhánh, mối chuyển sang nhánh khác, vài tháng sau xuất hiện ở phòng bên cạnh.
• Xịt thuốc côn trùng lên đường đất. Thuốc xua đuổi làm mối rút lui tạm thời, tổ vẫn nguyên, và vị trí mới khó phát hiện hơn.

Phương pháp 2 và 3 nên giao cho đơn vị chuyên môn: cần thiết bị, cần đọc đúng đường mối, và thuốc dạng dung dịch phải pha đúng liều để an toàn cho người sử dụng công trình. Nếu cần, tham khảo dịch vụ đặt hộp nhử mối của chúng tôi.

Với nhà hàng, khách sạn, kho hàng, chúng tôi không khuyến khích tự xử lý trong mọi trường hợp. Diện tích lớn, nhiều điểm mối di chuyển, hàng hoá và nội thất gỗ nhiều, việc xử lý còn phải sắp xếp ngoài giờ hoạt động.

Phòng mối quay lại sau khi xử lý

• Trám khe nứt chân tường, kẽ ống nước và ống điện xuyên sàn. Đây là những lối lên quen thuộc của mối.
• Không để gỗ, giấy, thùng carton tiếp xúc trực tiếp với nền hoặc kê sát tường ẩm.
• Khắc phục các điểm rò rỉ nước. Mối cần độ ẩm cao; công trình khô ráo bị mối lên ít hơn hẳn.
• Nhà mới xây hoặc sửa chữa lớn: xử lý phòng mối nền móng ngay từ đầu. Chi phí thấp hơn nhiều so với diệt mối khi đã vào nhà.
• Kiểm tra lại đầu mùa mưa, thời điểm mối hoạt động mạnh nhất trong năm.

Câu hỏi thường gặp

Mối có ăn được tường không?
Không. Mối ăn xenlulo trong gỗ và giấy. Chúng đi xuyên tường qua khe nứt, hoặc đắp đường đất bám ngoài tường để đến vật liệu gỗ.

Diệt mối trong tường mất bao lâu?
Đặt hộp nhử: khoảng ba đến bốn tuần cho cả đợt. Khoan bơm thuốc: thực hiện trong một buổi, kiểm tra lại sau hai tuần.

Thuốc diệt mối có ảnh hưởng đến người trong nhà không?
Thuốc bột trong hộp nhử dùng lượng rất nhỏ và nằm kín trong hộp. Thuốc dung dịch bơm vào tường hoặc phun chân tường cần để phòng thoáng vài giờ cho khô. Các loại thuốc được phép lưu hành tại Việt Nam, pha đúng liều lượng, an toàn cho sinh hoạt bình thường.

Nhà liền kề có mối, nhà mình có bị không?
Rất có thể. Mối đất làm tổ dưới nền và có thể di chuyển xa vài chục mét. Nhà liền kề nên phun phòng chân tường và kiểm tra khung cửa, tủ sát tường chung.

Khi đã phát hiện đường đất

Khi đã phát hiện đường đất trên tường, không nên cạy phá. Giữ nguyên đường đi của mối giúp kỹ thuật viên đặt hộp đúng chỗ và xử lý nhanh hơn. Diệt Mối 24H khảo sát tận nơi, báo giá theo diện tích trước khi xử lý, diệt mối tận gốc tại nhà có bảo hành từ 1 đến 5 năm.